"We bouwen zoals we altijd deden, alleen groener"

De basis voor de Eco Wall ligt bij Spaansen Bouwsystemen, vertelt directeur sales Aike Minnes. “Wij zijn altijd op zoek naar manieren om beton te verduurzamen, juist omdat de sector best negatief wordt beoordeeld op dat vlak. De ontwikkeling van de Eco Wall is een van de stappen die we daarin zetten.”

De innovatie ontstond in nauwe samenwerking met vaste partners. “KlokGroep is een van onze key users. In die samenwerking kijken we continu hoe we nieuwe producten in de markt kunnen zetten, kunnen verbeteren en kunnen verduurzamen. De Eco Wall hebben we als duurzamer alternatief aangeboden – en KlokGroep was de eerste die zei: daar willen we in mee.”

Ook vanuit KlokGroep zelf was die duurzaamheidsambitie er al. “Vanuit ons co-makership hebben wij Spaansen uitgedaagd om met duurzaamheid aan de slag te gaan, specifiek op CO₂-reductie”, zegt Léon ten Dam, concept- en innovatiemanager bij KlokGroep. “Dat ligt volledig in lijn met onze eigen doelstellingen. Dit product is daar eigenlijk uit voortgekomen.”

Niet wachten

Volgens Thijs Pleijhuis-Kleve, manager duurzaamheid bij KlokGroep, is het vooral belangrijk om niet te wachten op de perfecte oplossing. “Wij zien vanuit onze organisatie dat we moeten verduurzamen. En dat kan zowel met hout als met beton of andere materialen. Alle materialen die we gebruiken moeten immers duurzamer worden. Wat we belangrijk vinden, is dat we daar zo snel mogelijk mee beginnen en gewoon morgen al stappen zetten in projecten.”

“Ons grondgebonden woningbouwconcept bestaat uit een betonnen casco. Daar zetten we er honderden per jaar van neer. Als je dat verduurzaamt, maak je direct grote milieu-impact.”

Dat verklaart ook waarom KlokGroep hier bewust inzet op beton, terwijl houtbouw juist op het moment volop in de belangstelling staat. “Wij bouwen veel conceptmatig,” legt Pleijhuis-Kleve uit. “Ons grondgebonden woningbouwconcept bestaat uit een betonnen casco. Daar zetten we er honderden per jaar van neer. Als je dat verduurzaamt, maak je direct grote milieu-impact.”

Hout speelt zeker een rol, maar nog vooral in pilots. Pleijhuis: “Met beton kunnen we nu al opschalen. Dit product staat in de Nationale Milieudatabase, is gevalideerd en direct toepasbaar. Dus hiermee kunnen we meteen impact maken op grotere schaal.”

Andere samenstelling

De verduurzaming van de Spaansen Eco Wall zit vooral in de samenstelling van het beton. “We gebruiken een andere cementsoort, wat zorgt voor een lagere CO₂-uitstoot”, legt Minnes uit. “Dat vraagt iets meer tijd in het productieproces, bijvoorbeeld een langere uithardingstijd, maar levert een aanzienlijke reductie op.”

Het gaat om een verbetering van zo’n 30 procent in het mengsel. Misschien niet de meest extreme stap denkbaar, erkent Minnes, maar wel een heel bewuste keuze. “Je ziet in de markt ook oplossingen met veel grotere reducties, maar die zijn vaak nog niet schaalbaar. Dit kunnen we wél op grote schaal toepassen, op duizenden woningen per jaar.”

Naast de aangepaste betonmix spelen ook andere factoren een rol, zoals het gebruik van gerecycled betongranulaat en transport met HVO100. “We kijken naar het totaalplaatje”, zegt Minnes. “Alles bij elkaar zorgt dat voor een flinke impact.”

Betaalbaarheid

Belangrijk daarbij is dat de kosten beheersbaar blijven. “Betaalbaarheid is een steeds groter issue”, zegt Pleijhuis-Kleve. “Met deze stap proberen we een optimum te vinden tussen impact maken en betaalbaarheid. Als je meteen naar de meest extreme oplossingen gaat, komt die betaalbaarheid onder druk te staan.” Minnes vult aan: “De meerkosten zijn hier goed te overzien. Juist omdat we een stap maken die schaalbaar is, blijft het ook financieel haalbaar.”

Op de bouwplaats zelf verandert er niets. “Niet in het voorbereidingstraject en niet in de realisatie”, zegt Ten Dam. “Voor ons is het gewoon hetzelfde product, alleen met een andere samenstelling. Het verhaal zit ‘m echt in het product. Het productieproces bij Spaansen is anders, maar vanaf het moment dat het element op transport gaat, werken wij zoals we altijd deden. Alleen met minder CO₂-uitstoot.” Juist dat maakt de innovatie volgens hem krachtig. “We bouwen zoals we altijd gedaan hebben, alleen dan een stap groener.”

Meerdere opties

Voor Spaansen is het project in Wanroij een belangrijke stap om verder te leren en te optimaliseren. “Met de Eco Wall combineren we meerdere duurzaamheidsmaatregelen”, zegt Minnes. “We bieden dus niet één hele groene wand aan die misschien niet zoveel gebruikt wordt, maar verschillende opties, afhankelijk van de duurzaamheidsopgave en het ambitieniveau van de opdrachtgever.”

Die keuzevrijheid sluit aan bij de bredere duurzaamheidsstrategie van KlokGroep. “We willen op verschillende thema’s verduurzamen”, zegt Pleijhuis-Kleve. “Of het nu beton is, hout of een ander materiaal: we moeten op alle fronten stappen zetten. En dat doen we samen met onze ketenpartners.”

Meerwaarde tonen

De volgende stap ligt volgens hem vooral bij de markt. “Wij investeren hier nu samen in met Spaansen. Daarna is het aan ons om opdrachtgevers hierin mee te nemen en te laten zien wat de meerwaarde is. Want uiteindelijk moeten zij er ook voor kiezen.”

Inmiddels groeit de interesse vanuit de markt. “We merken dat er zeker vraag naar komt”, zegt Minnes. “En het mooie is: dit product is gewoon beschikbaar. Zoals gezegd staat het in de Nationale Milieudatabase en kan het direct worden toegepast. Andere partijen kunnen hier dus ook mee aan de slag.”

Voor KlokGroep is het duidelijk: dit is nog maar het begin. “Dit is absoluut een eerste stap richting een nieuwe standaard”, zegt Ten Dam. “Het betonnen casco maakt een groot deel uit van de impact van een woning. Als je daar stappen zet, heeft dat direct effect op het totaal.”

Pleijhuis-Kleve ziet vooral de snelheid als groot voordeel. “We kunnen dit morgen al toepassen. Alles is gevalideerd, het proces verandert niet. Dat betekent dat we de CO₂-reductie ook snel kunnen opschalen. En dat is precies wat nodig is.”